Diagnoza ADHD – Kraków

Diagnoza ADHD u dorosłych – Kraków

ADHD nie kończy się na dzieciństwie – u wielu osób objawy utrzymują się także w dorosłości, choć mogą zmieniać swój charakter.

• Zaburzenia uwagi i trudności z koncentracją

Dorośli z niezdiagnozowanym ADHD często doświadczają trudności z koncentracją, utrzymaniem uwagi przez dłuższy czas, organizacją obowiązków oraz podejmowaniem decyzji. Charakterystycznym objawem jest także roztargnienie – np. częste gubienie rzeczy czy zapominanie o ważnych sprawach. Może to prowadzić do trudności w znalezieniu pracy i rzetelnym wywiązywaniu się z obowiązków zawodowych. Nadmierna aktywność – nadpobudliwość ruchowa
Osoby z ADHD często odczuwają silną potrzebę poruszania rękami i nogami oraz mają trudność z utrzymaniem uwagi na jednej czynności przez dłuższy czas. Mogą doświadczać uczucia niepokoju, mieć problem z „wysiedzeniem w miejscu” i wykazywać dużą potrzebę aktywności fizycznej. Osoby z tymi trudnościami mogą mieć poczucie niewykorzystanego potencjału – nadpobudliwość może prowadzić do częstej zmiany pracy, trudności z ukończeniem studiów mimo wysokiej inteligencji i umiejętności, a także problemów finansowych i zawodowych.

• Impulsywność

Dorośli z ADHD mogą mieć skłonność do przerywania innym, trudności z czekaniem na swoją kolej – zarówno w rozmowie, jak i w codziennych sytuacjach. Często występują u nich problemy z regulacją emocji, co może prowadzić do wybuchów złości, używania wulgaryzmów czy impulsywnych zachowań, czasem o charakterze agresywnym. Mogą występować skłonności do ryzykownych zachowań oraz nadużywania substancji psychoaktywnych, w tym papierosów.

Powyższym objawom często towarzyszy uczucie frustracji, niskiej samooceny i wyczerpania. Mogą one wpływać na problemy w relacjach romantycznych, przyjacielskich i w wychowywaniu dzieci. W gabinecie „W stronę centrum” w Krakowie oferujemy diagnozę ADHD u dorosłych, opartą na rzetelnym wywiadzie, analizie historii funkcjonowania oraz testach psychologicznych dostosowanych do osób dorosłych.

Aby zdiagnozować ADHD, objawy muszą występować w różnych obszarach życia (np. w relacjach rodzinnych i w pracy) oraz powodować znaczne trudności w funkcjonowaniu. Istotne jest również wykluczenie innych zaburzeń, takich jak depresja czy lęki jako głównej przyczyny tych problemów. Warto pamiętać, że objawy ADHD powinny występować już w dzieciństwie – aby postawić diagnozę, niektóre objawy powinny być obecne już wtedy. Mogą to być trudności z nauką i koncentracją, uczucie niepokoju, częste określanie dziecka jako „zdolne, ale leniwe”, liczne zainteresowania, problemy z regulacją emocji czy bycie postrzeganym jako „niegrzeczne” lub sprawiające trudności wychowawcze.

Zgodnie z klasyfikacją ICD-11, młodzież powyżej 12. roku życia oraz dorośli mogą zgłaszać się na diagnozę, ponieważ w tym okresie objawy ADHD często stają się bardziej uciążliwe. Wynika to ze wzrastających wymagań społecznych, emocjonalnych i edukacyjnych. Osoby te mogą również poszukiwać pomocy ze względu na współwystępujące zaburzenia psychiczne, behawioralne lub neurorozwojowe, które nasilają ich trudności.

Zalecanym podejściem do diagnostyki ADHD jest dokładnie przeprowadzony wywiad kliniczny, który może mieć formę swobodną lub ustrukturyzowaną. Powinien go przeprowadzać doświadczony specjalista, pozyskując informacje z różnych źródeł. Rutynowe badania intelektu, testy neuropsychologiczne, EEG czy neuroobrazowanie nie są standardowo zalecane. Mogą jednak być pomocne w różnicowaniu innych zaburzeń, zwłaszcza w przypadku wątpliwości diagnostycznych, a także w planowaniu leczenia i dobieraniu odpowiednich strategii terapeutycznych.

Nie jest możliwe rzetelne zdiagnozowanie ADHD w 20–30 minut.

Proces diagnostyczny obejmuje również ocenę współwystępujących trudności psychicznych, takich jak zaburzenia lękowe, depresja czy uzależnienia, które często towarzyszą ADHD. Dzięki diagnozie wielu dorosłych pacjentów po raz pierwszy znajduje wyjaśnienie swoich trudności i może rozpocząć skuteczne działania terapeutyczne. Oferujemy także wsparcie w zakresie planowania dalszej terapii, poprawy organizacji życia codziennego oraz pracy nad umiejętnościami społecznymi. Diagnoza ADHD u dorosłych to krok w stronę lepszej jakości życia – zapraszamy do kontaktu.

Opis procesu diagnostycznego dorosłych

Jedno spotkanie diagnostyczne:

• Czas trwania: 60 minut
• Koszt: 200 zł (możliwość wykupienia pełnego pakietu 6 spotkań)
• Diagnoza zgodna z wytycznymi Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego (https://www.termedia.pl/Diagnostyka-i-postepowanie-terapeutyczne-u-doroslych-z-ADHD-Rekomendacje-Sekcji-Ksztalcenia-Specjalizacyjnego-Polskiego-Towarzystwa-Psychiatrycznego-i-koalicji-organizacji-na-rzecz-osob-z-ADHD-2024-r-,169,54745,1,0.html]

Opinia psychologiczna

• Koszt: 250 zł
• Czas realizacji: do miesiąca od opłaty

Diagnosta może zaplanować dodatkową wizytę (płatną osobno), jeśli będzie to konieczne do zebrania dodatkowych danych lub dopasowania procesu diagnostycznego do indywidualnych potrzeb pacjenta.

Proces diagnostyki ADHD – etapy spotkań

1. Spotkanie: wywiad rozwojowy i ustrukturyzowany wywiad kliniczny

Diagnoza rozpoczyna się od pełnego wywiadu rozwojowego, obejmującego historię życia pacjenta oraz występowanie zaburzeń neurorozwojowych (np. ADHD, spektrum autyzmu, specyficznych trudności w uczeniu się) w rodzinie. Analizowane są także:
✔ funkcjonowanie edukacyjne i zawodowe,
✔ relacje rodzinne i społeczne,
✔ sytuacja ekonomiczna i prawna.

Ważnym elementem jest także ogólnomedyczny wywiad dotyczący schorzeń somatycznych, które mogą powodować podobne objawy lub nasilać symptomy ADHD.

Diagnostyka ADHD wymaga oceny występowania objawów na przestrzeni życia pacjenta (dzieciństwo, okres dorosłości) oraz ich wpływu na codzienne funkcjonowanie. Zaburzenie musi znacząco oddziaływać na minimum dwa obszary życia (np. praca i życie rodzinne).

🔹 Czas trwania wywiadu: minimum 90 minut (często dłużej) rozłożone na kilka spotkań.

2. i 3. Spotkanie: kontynuacja ustrukturyzowanego wywiadu klinicznego

Na tym etapie istotne są informacje od rodziny lub bliskich. Wywiad retrospektywny w przypadku dorosłych koncentruje się na obecności co najmniej kilku (3 lub więcej) objawów zaburzeń uwagi, nadpobudliwości i impulsywności przed 12. rokiem życia, zgodnie z kryteriami DSM-5 i ICD-11.

❗ Osoby dorosłe często mają trudności z przypomnieniem sobie objawów z dzieciństwa – nie jest konieczne pamiętanie wszystkich szczegółów. Wystarczające są wspomnienia z wieku 9–12 lat.

Udział bliskiej osoby w procesie diagnostycznym może zwiększyć precyzję diagnozy.

4. Spotkanie: badania testami neuropsychologicznymi

Diagnostyka może obejmować testy neuropsychologiczne wspomagające ocenę funkcjonowania poznawczego i wykonawczego pacjenta.

5. Spotkanie: diagnostyka różnicowa

Aby diagnoza ADHD była rzetelna, konieczne jest przeprowadzenie pełnej oceny psychologicznej w kierunku innych zaburzeń psychicznych.

🔹 Dlaczego to ważne?
Niektóre zaburzenia (np. zaburzenia lękowe, depresja, cPTSD, zaburzenia osobowości) mogą dawać objawy podobne do ADHD lub współwystępować z ADHD. Diagnostyka różnicowa pozwala na:
✔ rozpoznanie współistniejących trudności,
✔ dopasowanie skutecznych metod leczenia i terapii,
✔ trafne określenie przyszłych interwencji terapeutycznych.

6. Spotkanie: omówienie wyników diagnozy

Podczas tego spotkania specjalista:
✔ szczegółowo omówi wyniki diagnozy,
✔ przedstawi zalecenia dotyczące leczenia i terapii ADHD u dorosłych,
✔ zaproponuje dalsze kroki, w tym strategie terapeutyczne i ewentualne leczenie farmakologiczne.

Psychologiczna diagnoza funkcjonalna stanowi kluczowy element procesu diagnostycznego ADHD. Opinie psychologiczne dostarczają szczegółowych informacji o funkcjonowaniu pacjenta, które są nieocenioną pomocą dla psychiatry przy stawianiu diagnozy nozologicznej oraz dobieraniu skutecznego leczenia.

Ważne!
Oficjalną diagnozę nozologiczną (z kodem klasyfikacji chorób i zaburzeń psychicznych) może postawić wyłącznie lekarz psychiatra, opierając się na:
✔ wywiadzie klinicznym,
✔ obserwacji pacjenta,
✔ opinii psychologicznej.

Testy diagnostyczne oraz analiza psychologiczna często pełnią kluczową rolę w potwierdzeniu diagnozy ADHD.