Blog

Problem z wyrażaniem emocji – aleksytymia. Przyczyny i skutki.

Czy umiesz wyobrazić sobie świat pozbawiony emocji? Nic nie czujesz, nie wiesz dlaczego się cieszysz, w ogóle nie zdajesz sobie sprawy ze swojej radości czy smutku? Dla większości z nas jest to oczywiście niemożliwe. Tymczasem wokół nas mogą żyć osoby cierpiące na tak zwaną aleksytymię. Czym jest, dlaczego się pojawia, jakie mogą być jej skutki – na te pytania spróbujemy znaleźć odpowiedź.

Czym jest aleksytymia?

Podkreślić należy, że nie jest ona chorobą. O wiele właściwszym jest nazwanie jej syndromem, który polega na tym, że dotknięta nim osoba nie tylko nie potrafi nazwać własnych stanów emocjonalnych, ale w ogóle ich nie rozumie i nie potrafi ich zidentyfikować. Specjaliści określają aleksytymię jako analfabetyzm emocjonalny. Pasuje do niej również termin ślepota uczuciowa.

Jak funkcjonuje osoba dotknięta aleksytymią?

Osoba, u której występuje aleksytymia:

    • – nie zdaje sobie sprawy z doświadczanych emocji;
    • – nie rozumie stanów emocjonalnych;
    • – nie wie czym są emocje,
    • – nie wie, kiedy emocje się pojawiają;
    • – nie dysponuje bogatym słownictwem pozwalającym opisywać stany emocjonalne;
      – utożsamia pobudzenie emocjonalne z pobudzeniem fizjologicznym.

Typowe dla aleksytymika jest wysokie natężenie emocji negatywnych, a bardzo niskie pozytywnych.

Dlaczego pojawia się aleksytymia?

Nie jest to choroba – powiedzieliśmy to już wcześniej. W związku z tym na aleksytymię nie da się zachorować. Jeżeli rodzice czy wychowawcy nauczyli nas języka emocji, nie zapomnimy go. Należy jednak pamiętać, że analfabetyzm emocjonalny może pojawić się na skutek uszkodzenia mózgu. Trudności w zakresie rozpoznawania emocji stwierdza się między innymi w przypadku guzów mózgu. Częścią mózgu odpowiedzialną u człowieka za doznawanie emocji jest niewielkie ciało migdałowate. Jeśli dojdzie do przecięcia dróg neuronalnych łączących ciało migdałowate z korą mózgową, pojawią się trudności z nazywaniem emocji. Oznacza to zaburzenie kontaktu poznawczego z własnymi stanami emocjonalnymi.

Jakie są skutki aleksytymii?

Podstawową konsekwencją jest oczywiście niezrozumienie nie tylko swoich, ale również cudzych emocji. W efekcie aleksytymik jest osobą pozbawioną empatii, a próby interpretacji reakcji innych na ogół nie przynoszą oczekiwanego efektu. Nawiązywanie przez niego więzi międzyludzkich i ich podtrzymywanie jest istotnie utrudnione. Nietrudno domyślić się, że funkcjonowanie społeczne takiej osoby jest naprawdę mocno zaburzone.